MITRAILLEURSNEST WO II

Langs de Witte Molenstraat in Sint-Michiels, op een boogscheut van de expresweg N31, staat op de kruising met de Graaf Pierre de Brieylaan een oorlogsmonument ter herinnering aan het luchtbombardement op Sint-Michiels van 28 mei 1944, daarbij werden de huidige Witte Molenstraat en het dorpscentrum van Sint-Michiels zwaar getroffen. Onder de burgerbevolking vielen toen 40 doden en 38 zwaargewonden.

Het is een samengesteld monument dat bestaat uit een betonnen, cirkelvormig mitrailleursnest en een Amerikaanse bom.

Het mitrailleursnest is een overblijfsel van de Duitse marinebasis die vanaf 1940 was uitgebouwd in Sint-Michiels in en rond het naastgelegen, inmiddels verdwenen, kasteel Ter Linden dat doelwit was van het bombardement. De basis bestond uit het kasteel, meerdere bunkers, barakken en ongeveer 2,6 km loopgraven. De zogenaamde “Marinepeilhauptstelle Brugge” telde om en bij de 330 personeelsleden en fungeerde als afluisterpost van het Oberkommando der Marine (OKM) in Berlijn. Het kasteel werd door het bombardement onherstelbaar beschadigd.

In april 1948 richtte het college van burgemeester en schepenen van de gemeente Sint-Michiels zich tot de eigenaar, de familie de Briey, met de vraag om de marinebasis, inclusief kasteel, op kosten van de gemeente te mogen slopen en het puin te gebruiken voor wegverharding. De sloopwerkzaamheden werden uitgevoerd door de firma Seghers uit Ieper voor een bedrag van BF 35.000 en werden in de loop van 1952 voltooid.

Het waren twee alerte burgers, Hugo Vandekeere en korvetkapitein Jo Bergez, die in de loop van 2005 het initiatief namen om het zowat enige overblijfsel van de basis een prominente plaats te geven als blijvende herinnering aan het traumatische bombardement. Het 30 ton zware mitrailleursnest had al die tijd op een nabijgelegen, verwaarloosd en overwoekerd terrein gestaan waarvoor de grondeigenaar geen bouwvergunning kreeg. Hun voorstel om het, met goedkeuring van de grondeigenaar, te restaureren en een twintigtal meter te verplaatsen naar de middenberm van de Graaf Pierre de Brieylaan, werd goedgekeurd en financieel ondersteund door het Brugse stadsbestuur. Het monument werd op 29 september 2006 officieel ingehuldigd door burgemeester Patrick Moenaert.

Bij die gelegenheid werd ook een Amerikaanse bom bij het mitrailleursnest geplaatst. Het gaat om een niet-ontplofte bom van 500 pond, een zogenaamde blindganger, die in 2005 was gevonden bij graafwerken in de wijk Vogelzang en door Defensie werd ontmijnd en aan de stad Brugge geschonken. De bom was afkomstig van het eerste bombardement, kort na de middag op Pinksterzondag 28 mei 1944. De staart van de bom is een reconstructie en wijst in de richting van  het vroegere kasteel.

Een aantal foto’s van het gebeuren zijn in bijlage toegevoegd.. Een alerte lezer zal opmerken dat het oorspronkelijke infobord in de loop der jaren werd vervangen door een nieuw, iets informatiever en degelijker exemplaar.

Bronnen:

Operatie Ramrod. Dr. C. Vlaeminck 1984
Kroniek van Sint-Andries 132 en 133. Hugo Vandekeere