.

LEISELEVELD

Situering

Leiseleveld is een straat in de Leiselewijk die over een afstand van 130 meter evenwijdig loopt met de Spoorwegstraat en de Sint-Michielslaan in een knik van negentig graden verbindt met de Sint-Arnolduslaan. Ze is 130 meter lang en heeft een 10 m breed tracé dat ruimte biedt voor een 6 m breed betonrijweg en voetpaden aan beide zijden.

In het woningregister van de straat zijn een vijftigtal woningen opgenomen. Het zijn eengezinswoningen met verdieping en een kleine voor- en achtertuin, deels vrijstaand, deels half-vrijstaand en een gesloten rij van 22 woningen.

Locatie en woningenbestand zijn aangeduid op de toegevoegde kaart.

De straat is genoemd naar het nabijgelegen kasteeldomein Leisele waarvan de geschiedenis teruggaat tot de 13de eeuw en besproken wordt in een aparte bijdrage (zie Kastelen – Leisele). Hoewel de straatnaam logisch te verklaren is door de nabijheid van het oude kasteeldomein en kasteel moet, voor de goede orde, worden opgemerkt dat, zoals verder besproken, het betrokken gebied kadastraal niet tot het domein Leisele behoorde, maar tot het naburige domein Sinave.

Historiek

Tot begin negentiende eeuw was het gebied ten zuiden van de dorpskern van Sint-Michiels vrijwel onbewoond braakliggend of bebost terrein. Ten tijde van het opmaken van het primitief kadasterplan van 1835 was het zuidoostelijke deel, op de woonkern Steenbrugge na, in het bezit van vier vooraanstaande Brugse adelijke of vermogende burgerfamilies die zich daar al eerder gevestigd hadden met fraaie buitenverblijven of kastelen. De voorgeschiedenis van de families vander Beken de Cringhe, van Zuylen van Nyevelt, Doudan en Sinave en hun respectievelijke landgoederen Rode Poort, Leisele, Leiselebeke en Sinave worden in aparte bijdragen besproken.

De locaties van de landgoederen zijn aangegeven op de toejgevoegde kaart.

Zoals aangeduid op de kaart, maakte het gebied van Leiseleveld toen deel uit van het landgoed van de familie Sinave die eenbuitenverblijf hadden in wat nu het Lapperdfortbos is. Sinave was een bekende naam in Brugge. Pieter Sinave (1785-1859) was er gemeenteraadslid en voorzitter van de Kamer van Koophandel. Hij trouwde met de veel jongere Brugse Nathalie Gilliodts, dochter van reder en handelaar Charles Gilliodts. Hij was samen met zijn broer Antoine één van de belangrijkste reders in Brugge met een vloot van goed uitgeruste zeeschepen. Pieter Sinave overleed in 1859. Zijn weduwe Nathalie overleefde haar echtgenoot nog 35 jaar.

Na het overlijden van Nathalie (in 1894) verkochten de erven Sinave/Gilliodts het deel van het domein, gelegen ten westen van de spoorlijn Brugge-Gent, aan de Steenbrugse industriële familie Baert. Het was de tijd dat plannen op tafel kwamen om een nieuw station te bouwen aan de rand van de Brugse binnenstad en de spoorlijn Brugge-Gent op een verhoogd talud aan te leggen.

Ondertussen ontstond langs de westkant van het talud een landweg, de huidige Spoorwegstraat, en verkocht de familie Baert haar eigendom al in 1913 aan enkele particuliere kopers. Een strook van iets minder dan 50 m diep, langs de landweg, werd verkaveld in een dertigtal percelen, bestemd voor gesloten bebouwing. De eerste huizen dateren van 1914. De achterliggende weilanden (tot aan de Leiselebeek) bleven tot eind jaren vijftig in het bezit van de families Blondeel, Strubbe en Verduyn, woonachtig langs de landweg. Nota bene. de Spoorwegstraat kreeg in 1935 kassieverharding.

In 1959 diende landmeter-bouwpromotor Gaston Cools en zijn partner Norbert De Busschere, namens de eigenaren, een voorstel in bij de gemeente Sint-Michiels om hun eilanden achter de huizenrij aan de Spoorwegstraat te verkavelen, een plangebied van ongeveer 4,2 ha. Het plan voorzag in de aanleg van twee nieuwe, parallel aan de Spoorwegstraat lopende straten en de verlenging van de al bestaande Sint-Arnolduslaan met de bijhorende voorzieningen.

Gemeente-ingenieur Amand Jonckheere kreeg opdracht een bestemmingsplan voor het verkavelingsterrein op te maken. Een kopie van het Bijzonder Plan van Aanleg (BPA) nr 13 Leysselehoek is hierbij toegevoegd. De verkavelingsovereenkomst met bouwpromotor Cools werd in de gemeenteraad van 10 mei 1960 goedgekeurd.  

Er was grote belangstelling voor de nieuwbouwplannen. Het volledige plangebied van 4,2 ha was al in de loop van 1960 verkocht aan particuliere kopers. Dat kwam hem op een uitbrander van de Stedebouwkundige diensten te staan die bij een inspectiebezoek in juni 1960 vaststelde dat de werkzaamheden zonder hun toestemming waren aangevat en dat het plan diende te worden opgenomen in het algemene bestemmingsplan voor het gehele Leiselegebied.

De administratieve molens draaiden langzaam, te langzaam voor velen. Het door  architectenduo Remy Van der Looven en Raymond Huyghebaert uitgewerkte algemene Bijzonder Plan van Aanleg nr. 13A, werd pas in augustus 1962 goedgekeurd door de gemeenteraad. Na verdere bijsturing volgde een jaar later de formele bekrachtiging door de Stedebouwkundige diensten

Ondertussen waren de wegeniswerken al voltooid en had de gemeente al een vijftal bouwvergunningen verleend. De oudste, inmiddels gerenoveerde, woning (nr 13) dateert van 1961.

De twee nieuwe straten kregen aanvankelijk samen de naam Leiselepark maar al snel kwam de gemeente tot inzicht dat deze naamgeving niet werkbaar was en kregen de straten in de loop van 1963 elk een afzonderlijke naam: Leiseleveld en De Meersen.

Leiseleveld valt op door het contrast in bouwtypologie. Aan de oostzijde (oneven huisnummers) werd gekozen voor gesloten bebouwing: een 20-tal rijwoningen met een gevelbreedte van 6 tot 7 meter en een kleine achtertuin. De grote meerderheid van deze woningen dateren uit de periode 1962-65.

De westzijde (even huisnummers) werd pas 4-5 jaar later bebouwd. Na de tumultueuze start van het verkavelingsproject van begin jaren zestig, koos bouwpromotor Cools voor een minder risicovolle bouwprocedure. Hij besfte dat een officieel goedgekeurde verkaveling de marktwaarde en de verkoopbaarheid van de gronden aanzienlijk zou verhogen en diende in de loop van 1968 een officiële verkavelingsaanvraag in voor de nog te realiseren 80 procent van de verkaveling (VK 7308). In de aanvraag werd gekozen voor een meer waardevol bouwtype met halfvrijstaande woningen op bredere percelen van 10 tot 12 meter, een kleine voortuin en een iets ruimere achtertuin.